Parawspinaczka. Osoby z niepełnosprawnościami na ściance wspinaczkowej.
Właśnie ukazało się nowe, wzbogacone wydanie publikacji o wspinaczce osób z niepełnosprawnościami, autorstwa Anny Radziejowskiej zatytułowane Parawspinaczka. Osoby z niepełnosprawnościami na ściance wspinaczkowej.
Pierwsza edycja tej publikacji, wydana nakładem Stowarzyszenia Skocznia w grudniu 2023 r., rozeszła się błyskawicznie. Od tego czasu polska parawspinaczka wykonała ogromny skok do przodu – w 2024 roku w zawodach Pucharu Świata Mistrzostwach Europy i wystartował Bartek Szyszkowski, pierwszy reprezentant Polski na arenie międzynarodowej w parawspinaczce. W 2025 roku Polski Związek Alpinizmu po raz pierwszy powołał siedmioosobową kadrę narodową, której członkowie wystartowali w trzech edycjach zawodów w 2025.r. W październikowej edycji PŚ w Laval 2025 słabowidząca Agnieszka Kwolek, zdobyła pierwszy, brązowy medal dla Polski w klasie startowej B3W.
Parawspinaczka czyli wspinaczka sportowa osób z niepełnosprawnościami rozwija się w Polsce prężnie dzięki staraniom kilku środowisk, z których poza Stowarzyszeniem Skocznia warto wymienić Fundację Sprawne Wspinanie. W 2026 r. zarząd PZA powołał do składu KN w Parawspinaczce już 11 osób. Finansowanie działań kadry możliwe jest również dzięki aktywnemu pozyskiwaniu środków z MSiT na sport wyczynowy osób z niepełnosprawnościami. Działania te w ramach związku koordynuje Anna Radziejowska, autorka ww. publikacji.
W poradniku, poza bardziej szczegółowym omówieniem tematów zawartych w edycji z 2023 r. znalazły się również zupełnie nowe zagadnienia m.in. – opis tego na czym polega sight-guiding czyli fascynująca praca z osobami z dysfunkcjami wzroku autorstwa Anny Jasiewicz – trenerki Kadry Narodowej PZA w parawspinaczce. W publikacji znajdziecie również omówienie regulacji IFSC (obecnie World Climbing) dotyczące klas startowych zawodników z niepełnosprawnościami, a także kwestie związane z bezpieczeństwem medycznym i prawnym podczas prowadzenia zajęć z OzN. Również same osoby z niepełnosprawnościami opisały swoje doświadczenia wynikające z uprawiania wspinaczki.
Ponieważ żyjemy w kulturze audiowizualnej – publikacja zawiera również odnośniki (w postaci kodów QR) do filmów instruktażowych, ilustrujących pracę z OzN i stanowią znakomite uzupełnienie omawianych porad. Filmy i inne materiały znajdziecie na platformie parawspinaczka.pl
Ważną i miłą informacją jest ta, że publikacja dzięki dofinansowaniu ze środków MSiT, jest w dystrybucji bezpłatnej. Jeśli ktoś chciałby ją przeczytać – wystarczy napisać do Stowarzyszenia Skocznia i opłacić koszty wysyłki (adres mailowy: skocznia@skocznia.org.pl).
Publikację wstępem opatrzył dr hab. Miłosz Jodłowski, prof. AKF im Bronisława Czecha w Krakowie, członek Zarządu PZA:
‘Poradnik ten nie tylko stanowi wartościowe opracowanie metodyczne, ale może pełnić istotną rolę w zwiększaniu świadomości społecznej i przełamywaniu stereotypów dotyczących udziału OzN w rywalizacji sportowej.
Z pewnością powinni z niego skorzystać instruktorzy i trenerzy wspinaczki, prowadzący zajęcia rekreacyjne i przygotowujący wspinaczy do współzawodnictwa na różnym poziomie. Mogę go
też zarekomendować wykładowcom i studentom uczelni wyższych zainteresowanych wspinaczką, zwłaszcza na kierunkach fizjoterapia i wychowanie fizyczne.’
