Cel kursu: Kurs przygotowuje do samodzielnej działalności wspinaczkowej w skałach niemających charakteru górskiego, na drogach ubezpieczonych oraz nieubezpieczonych. Obejmuje również wspinanie na drogach wielowyciągowych do 80 metrów. Kurs nie jest szkoleniem ze wspinania wielowyciągowego a jedynie wprowadzeniem do tej działalności.
Zasady uczestnictwa: Rekomendowane jest wcześniejsze zaliczenie podstawowego kursu wspinania i asekuracji na sztucznej ścianie. Uczestnikiem kursu może być osoba bez ukończonego wyżej wymienionego kursu ale posiadająca umiejętności wymagane na zaliczenie podstawowego kursu na sztucznej ścianie.
Należy liczyć się z intensywniejszym przebiegiem kursu. W kursie może uczestniczyć osoba nieposiadająca przeciwwskazań zdrowotnych do uprawiania tego rodzaju sportu. Osoby niepełnoletnie mogą być szkolone po uzyskaniu pisemnej zgody podpisanej przez obojga rodziców (prawnych opiekunów).
Czas trwania: Minimum 6 dni.
Ilość osób na kursie: Maksymalnie 4 osoby na Instruktora PZA.
Treść zajęć teoretycznych:
- Zagrożenia terenu skalnego, zasady bezpieczeństwa.
- Etyka wspinaczkowa, ochrona przyrody, zasady dostępu do skał (INS).
- Podstawowe informacje o sprzęcie: liny i repsznury, kaski, buty, uprzęże biodrowe, karabinki, ekspresy, pętle, przyrządy asekuracyjne (kubki, przyrządy półautomatyczne), akcesoria: magnezja, woreczek, inne (okularki do asekuracji, beta-stick, ekspres typu antypanic), stałe punkty asekuracyjne (ringi/kotwy, stanowiska).
- Podstawowe informacje o sprzęcie do własnej asekuracji (kostki, kostki mechaniczne, itp)
- Nauka zakładania punktów przelotowych na własnej asekuracji.
- Budowa stanowisk asekuracyjnych: dolnych, górnych, pośrednich, zastosowanie różnych elementów wyposażenia do budowy stanowisk (lina, taśmy, repy).
- Wykorzystanie półwyblinki z karabinkiem HMS do asekuracji na górnym stanowisku (wybieranie, hamowanie, blokowanie, odblokowanie).
- Obsługa przyrządów wielofunkcyjnych typu Pivot, Reverso, ATC, itp na górnym stanowisku.
- Zastosowanie punktów wysyłowych i ochronnych stanowiska.
- Taktyka, w tym: Poruszanie się w ścianie na drogach ubezpieczonych oraz na własnej asekuracji, wycofanie się ze ściany; dobór sprzętu do drogi wspinaczkowej, budowa odpowiedniego stanowiska asekuracyjnego i zachowanie na stanowisku, taktyka gospodarowania sprzętem na stanowisku asekuracyjnym.
- Omówienie zjazdów ze stanowiskiem pośrednim.
- Sytuacje awaryjne podczas wspinania zespołowego oraz wspinania na własnej asekuracji.
- Korzystanie z przewodników wspinaczkowych i map. Podstawy orientacji w terenie.
- Podstawy teorii asekuracji.
- Komendy i terminologia wspinaczkowa.
- Podstawowe formacje skalne.
- Skale trudności używane w skałkach (krakowska, francuska, UIAA), style wspinania.
- Zachowanie w razie wypadku wspinaczkowego, zawartość apteczki wspinaczkowej.
- Zasady uprawiania wspinaczki w Polsce, system szkolenia PZA.
Treść zajęć praktycznych:
I. Podstawowe umiejętności ogólne:
- Zakładanie i regulacja uprzęży oraz wiązanie się do niej liną.
- Znajomość węzłów: kluczka, ósemka, flagowy, węzły zaciskowe, krawat, wyblinka, półwyblinka, stoper, opcjonalnie – skrajny tatrzański.
- Obsługa przyrządu asekuracyjnego typu kubek oraz przyrządu półautomatycznego w zakresie: podawania, wybierania, hamowania liny oraz jej blokowania i odblokowania.
- Poprawna asekuracja, obejmująca: wybór miejsca i metody asekuracji w zależności od terenu, partnera i sytuacji, przygotowanie liny do wspinania.
- Przygotowanie i dobieranie sprzętu do konkretnej drogi oraz poprawne rozmieszczenie na uprzęży.
- Zwijanie i przenoszenie liny.
- Prawidłowa rozgrzewka oraz podstawowe techniki wspinania: wykorzystanie chwytów i stopni, ustawienia ciała, wspinanie w różnych formacjach skalnych.
- Zasady bezpieczeństwa: wzajemna kontrola partnerów (węzły, wpięcie liny w przyrząd, przygotowanie sprzętu, poprawne założenie uprzęży , itp).
- Zasady bezpieczeństwa podczas bulderingu, asekuracja bulderującego lub prowadzącego przed pierwszą wpinką.
II. Zjazdy po linie:
- Przygotowanie liny i sprzętu do zjazdu.
- Procedury bezpieczeństwa podczas zjazdów.
- Zjazd w wysokim przyrządzie wraz z autoasekuracją.
- Zjazd ze stanowiskiem pośrednim.
III. Wspinaczka na wędkę:
- Konieczna praktyczna znajomość operacji z zakresu podstawowych umiejętności ogólnych, węzłów, zjazdów po linie, poprawnej asekuracji i wyboru miejsca w zależności od zastosowanych rozwiązań, terenu, partnera i sytuacji, przygotowanie liny do wspinania.
- Budowanie stanowisk do wędki: stałe punkty asekuracyjne, np. stanowisko z łańcuchem i dwa stałe punkty niepołączone ze sobą, na punktach naturalnych (np. drzewa, ucha skalne).
- Bezpieczne dojście/zjazd do stanowiska w celu założenia wędki.
- Przekierowanie wędki dodatkowym ekspresem gdy stanowisko znajduje się z boku w stosunku do linii drogi oraz podobne aspekty.
- Likwidacja wędki.
IV. Wspinaczka z dolną asekuracją:
- Poprawna asekuracja prowadzącego, obejmująca: wybór miejsca i metody asekuracji w zależności od terenu, partnera i sytuacji, przygotowanie liny do wspinania.
- Wspinanie z dolną asekuracją na drogach ubezpieczonych, w tym: prawidłowe prowadzenie liny, stosowanie ekspresów o różnej długości w tym górskich, przedłużanie ekspresów, oraz prawidłowe wpinanie ekspresów i liny w ekspresy, omówienie błędów i sposobów radzenia sobie z nimi.
- Przewiązywanie się przez stanowisko (różne typy stanowisk) i opuszczenie na dół przez asekurującego.
- Zdejmowanie ekspresów podczas opuszczania.
- Nauka odpadnięć i wyłapywania odpadnięć. Zalecane przećwiczenie na przyrządach typu kubek oraz na przyrządach półautomatycznych.
V. Wspinaczka na własnej asekuracji:
- Przygotowanie do wspinania na drodze nieubezpieczonej obejmujące: czytanie schematów/topo dróg, dobór sprzętu do drogi, prawidłowe rozmieszczenie na uprzęży.
- Wspinanie z dolną asekuracją na drogach nieubezpieczonych obejmujące: poprawne rozmieszczanie punktów przelotowych, ewentualne kontrowanie, wykorzystanie punktów naturalnych, prowadzenie liny (opcjonalnie lin połówkowych), zastosowanie różnej długości ekspresów w tym górskich.
- Budowa stanowisk asekuracyjnych: dolnych, pośrednich, górnych oraz zjazdowych.
- Asekuracja partnera idącego na drugiego, czyszczenie wyciągu.
- Operacje na stanowisku, w tym: związane ze zmianą na prowadzeniu, przekazaniem sprzętu, zastosowaniem odpowiedniej metody asekuracji w zależności od terenu, partnera i sytuacji. Zastosowaniem punktu wysyłowego/ochronnego stanowiska, itp.
- Zjazdy w tym zjazdy ze stanowiskiem pośrednim.
VI. Proste sytuacje awaryjne:
- Bezpieczne wycofanie się z drogi z ringa oraz plakietki.
- Przejście do samodzielnego zjazdu po linie po poprowadzeniu drogi.
- Bezpieczne wycofanie się ze stanowiska z jednego punktu typu „świński ogonek”/”baranie rogi” lub gdy okazuje się być ono niebezpiecznie zużyte.
- Zablokowanie przyrządu węzłem flagowym oraz odblokowanie.
- Omówienie opuszczania prowadzącego na ziemię przy zbyt krótkiej linie.
- Rozwiązywanie sytuacji awaryjnych podczas wspinania, podchodzenie po linie-prusikowanie.
- Podciąganie partnera za pomocą metody „U”.
- Odblokowanie przyrządu pod obciążeniem, opuszczenie partnera na linie z górnego stanowiska.
Zaliczenie kursu: Warunkiem zaliczenia kursu i otrzymania zaświadczenia ze skierowaniem do dalszego szkolenia jest opanowanie wymienionych w programie umiejętności. W zakresie techniki asekuracji, pokonywania dróg ubezpieczonych z dolną asekuracją oraz na własnej asekuracji w terenie nieubezpieczonym.
Absolwent kursu powinien:
- Znać podstawowy sprzęt i węzły oraz zasady bezpieczeństwa podczas bulderingu i wspinania z liną.
- Wspinać się, asekurować oraz prawidłowo zainstalować i zlikwidować „wędkę”.
- Samodzielnie i sprawnie poruszać się na drogach ubezpieczonych.
- Prawidłowo asekurować z dolną asekuracją na drodze ubezpieczonej
- Dobrać metodę asekuracji oraz miejsce w zależności od terenu, partnera i sytuacji.
- Prawidłowo wyłapywać odpadnięcia osoby prowadzącej.
- Przewiązać się oraz samodzielnie zjechać po skończeniu drogi ubezpieczonej.
- Znać sprzęt, węzły oraz zasady bezpieczeństwa podczas poruszania się w terenie nieubezpieczonym.
- Wspinać się oraz prawidłowo i samodzielnie zakładać własne punkty asekuracyjne przelotowe oraz stanowiskowe.
- Samodzielnie i swobodnie poruszać się na własnej asekuracji na drogach o trudnościach minimum IV+
- Prawidłowo asekurować prowadzącego oraz partnera idącego z dołu.
- Umieć zjechać z wykorzystaniem stanowiska pośredniego po skończeniu drogi lub podczas wycofywania się z drogi wspinaczkowej.
- Poradzić sobie w prostych sytuacjach awaryjnych wymienionych w programie pełnego-intensywnego kursu wspinaczki skalnej.
Wystawiane zaświadczenie umożliwia absolwentowi udział w kolejnych etapach szkoleń zgodnie z programem Polskiego Związku Alpinizmu.
Uwaga! Po ukończeniu kursu rekomendowane jest nabywanie własnego doświadczenia poprzez wspinanie się z dolną asekuracją na drogach nieubezpieczonych i swobodne poruszanie w trudnościach V / V+ Warto rejestrować swoją wspinaczkową aktywność i prowadzić wykaz przejść (notujemy: datę, rejon, nazwę drogi i jej wycenę, styl przejścia oraz ewentualnie imię i nazwisko asekurującego partnera). Zalecane jest przesłanie wykazu przejść instruktorowi prowadzącemu kolejny etap szkolenia. Sugerowany minimalny poziom trudności na drogach ubezpieczonych jaki należy osiągnąć przed zgłoszeniem się na szkolenie taternickie, to VI / VI +
